Bài Đọc 1 – 1 Tm 4,12-16:
12 Anh thân mến, chớ gì đừng có ai coi thường anh vì anh còn trẻ. Trái lại, anh hãy nên gương mẫu cho các tín hữu về lời ăn tiếng nói, về cách cư xử, về đức ái, đức tin và lòng trong sạch.13 Trong khi chờ tôi đến, hãy chuyên cần đọc Sách Thánh trong các buổi họp, chuyên cần khuyên nhủ và dạy dỗ.14 Đừng thờ ơ với đặc sủng đang có nơi anh, đặc sủng Thiên Chúa đã ban cho anh nhờ lời ngôn sứ, khi hàng kỳ mục đặt tay trên anh.15 Anh hãy tha thiết với những điều đó, chuyên chú vào đó, để mọi người nhận thấy những tiến bộ của anh.16 Anh hãy thận trọng trong cách ăn nết ở và trong lời giảng dạy. Hãy kiên trì trong việc đó. Vì làm như vậy, anh sẽ cứu được chính mình, lại còn cứu được những người nghe anh giảng dạy.
Tin Mừng – Lc 7,36-50:
36 Khi ấy, có người thuộc nhóm Pha-ri-sêu mời Đức Giê-su dùng bữa với mình. Đức Giê-su đến nhà người Pha-ri-sêu ấy và vào bàn ăn.37 Bỗng một phụ nữ vốn là người tội lỗi trong thành, biết được Người đang dùng bữa tại nhà ông Pha-ri-sêu, liền đem theo một bình bạch ngọc đựng dầu thơm.38 Chị đứng đằng sau, sát chân Người mà khóc, lấy nước mắt mà tưới ướt chân Người. Chị lấy tóc mình mà lau, rồi hôn chân Người và lấy dầu thơm mà đổ lên.
39 Thấy vậy, ông Pha-ri-sêu đã mời Người liền nghĩ bụng rằng: “Nếu quả thật ông này là ngôn sứ, thì hẳn phải biết người đàn bà đang đụng vào mình là ai, là thứ người nào: một người tội lỗi!”40 Đức Giê-su lên tiếng bảo ông: “Này ông Si-môn, tôi có điều muốn nói với ông!” Ông ấy thưa: “Dạ, xin Thầy cứ nói.”41 Đức Giê-su nói: “Một chủ nợ kia có hai con nợ: một người nợ năm trăm quan tiền, một người năm chục.42 Vì họ không có gì để trả, nên chủ nợ đã thương tình tha cho cả hai. Vậy trong hai người đó, ai mến chủ nợ hơn?”43 Ông Si-môn đáp: “Tôi thiết tưởng là người đã được tha nhiều hơn.” Đức Giê-su bảo: “Ông xét đúng lắm.”
44 Rồi quay lại phía người phụ nữ, Người nói với ông Si-môn: “Ông thấy người phụ nữ này chứ? Tôi vào nhà ông: nước lã, ông cũng không đổ lên chân tôi, còn chị ấy đã lấy nước mắt tưới ướt chân tôi, rồi lấy tóc mình mà lau.45 Ông đã chẳng hôn tôi một cái, còn chị ấy từ lúc vào đây, đã không ngừng hôn chân tôi.46 Dầu ô-liu, ông cũng không đổ lên đầu tôi, còn chị ấy thì lấy dầu thơm mà đổ lên chân tôi.47 Vì thế, tôi nói cho ông hay: tội của chị rất nhiều, nhưng đã được tha, bằng cớ là chị đã yêu mến nhiều. Còn ai được tha ít thì yêu mến ít.”48 Rồi Đức Giê-su nói với người phụ nữ: “Tội của chị đã được tha rồi.”49 Bấy giờ những người đồng bàn liền nghĩ bụng: “Ông này là ai mà lại tha được tội?”50 Nhưng Đức Giê-su nói với người phụ nữ: “Lòng tin của chị đã cứu chị. Chị hãy đi bình an.”
Suy Niệm:
Chỉ Tin Mừng Luca mới nói đến chuyện các người Pharisêu mời Đức Giêsu dùng bữa. Họ mời Đức Giêsu dự tiệc ba lần (7,36; 11,37; 14,1). Họ còn báo cho Ngài biết về việc Hêrôđê toan ám hại Ngài (13,31). Xem ra không phải mọi người Pharisêu đều có ác cảm với Đức Giêsu. Hôm nay Đức Giêsu là khách mời của ông Simôn. Ngài chẳng ngại đáp lại lời mời của một người thuộc phái Pharisêu, cũng như Ngài đã chẳng sợ làm bạn với người thu thuế và tội lỗi (Lc 7,34). Khi ăn tiệc lớn ở xứ Palestine thời đó, các vị khách thường ngả người nằm trên những chiếc ghế dài, có gối, chân đưa ra ngoài, tay trái dùng để tựa, còn tay phải để lấy thức ăn.
Khi nhà có đại tiệc, người ngoài được tự do ra vào. Bất ngờ có một phụ nữ mạnh dạn bước vào phòng tiệc. Người ta nhận ra chị là một người tội lỗi sống trong thành phố, nhưng không chắc chị có phải là một cô gái điếm không. Chị cố ý đến đây vì biết Đức Giêsu đang có mặt trong bữa tiệc. Đây là người mà chị đã từng gặp và đã nhận được ơn tha thứ. Chị đã chuẩn bị khá kỹ và biết rất rõ việc mình sắp làm cho Ngài. Chị đem theo một bình bạch ngọc đựng dầu thơm (c. 37). Đứng ở gần chân Đức Giêsu, chị bật khóc nức nở. Nước mắt chị làm ướt chân Ngài. Những giọt nước mắt ăn năn vì tội lỗi quá khứ, hay vui sướng vì biết mình đã đựoc thứ tha? Sau đó chị cởi khăn choàng đầu và xõa tóc để lau khô chân Đức Giêsu. Cuối cùng, chị còn hôn lên chân và xức dầu thơm nữa. Nói chung, những cử chỉ táo bạo của chị thật hết sức chướng mắt đối với những người dự tiệc trong xã hội thời đó (và bây giờ cũng vậy!). Xõa tóc trước công chúng là điều phụ nữ Do Thái không được phép làm, vuốt ve và hôn chân một người đàn ông hẳn là những cử chỉ khêu gợi. Hơn nữa, chị lại là một người tội lỗi có tiếng trong thành. Một con người nhơ uế như chị khi đụng chạm sẽ làm người khác nhơ uế. Chúng ta không ngạc nhiên khi thấy ông Simôn nghĩ thầm: “Nếu quả thật ông này là ngôn sứ, thì hẳn phải biết người đàn bà đang đụng vào mình là ai, là thứ người nào: một người tội lỗi!” Đức Giêsu có biết không? Nếu không, thì Ngài không phải là ngôn sứ. Nhưng nếu Ngài biết, mà ngài lại cứ để chị làm như vậy, thì còn gì là danh dự của ông Simôn và của chính Ngài nữa!
Đức Giêsu biết chị là ai, biết cả điều Simôn thầm nghĩ (x. 5,21-22; 6,7-8). Ngài không phản ứng gì vì Ngài hiểu ý nghĩa điều chị làm. Đó không phải là cử chỉ khêu gợi, nhưng là những hành vi diễn tả lòng biết ơn của người được tha thứ. Đức Giêsu hiểu những giọt nước mắt của chị, vừa hối hận, vừa hạnh phúc. Ngài hiểu cả những cử chỉ có vẻ quyến rũ của chị trên đôi chân mình: rửa chân bằng nước mắt, lau chân bằng tóc, hôn chân và xức dầu thơm. Ngài đọc thấy trong đó lòng trân trọng và biết ơn. Đó là sự trào dâng không thể cưỡng lại được của tâm tình yêu mến. Tuyệt đối không có chút nhơ uế nào nơi những cử chỉ ấy. Và Đức Giêsu đã đón nhận tất cả với trái tim thanh khiết của mình.
Để soi sáng cho ông Simôn hiểu về hành động của người phụ nữ, Đức Giêsu kể cho ông nghe một dụ ngôn kèm theo một câu hỏi (cc. 41-42) Hai người cùng mắc nợ, một người 500 quan tiền, một người 50. cả hai cùng được chủ nợ tha vì họ không có gì để trả. “Vậy trong hai người đó, ai sẽ yêu mến chủ nợ hơn?” Câu hỏi chẳng có gì khó đối với Simôn và ông đã trả lời đúng. Ta nên lưu ý: yêu mến ở đây có nghĩa là biết ơn. Tự nhiên người được tha nhiều thì sẽ biết ơn nhiều, kẻ được tha ít sẽ biết ơn ít. Dụ ngôn đơn giản của Đức Giêsu được áp dụng vào thực tế. Rõ ràng là chị phụ nữ đã yêu mến Đức Giêsu hơn ông Simôn. Đức Giêsu làm một so sánh giữa cách tiếp đón của hai người (cc. 44-46). Simôn đã chẳng cho Ngài nước để rửa chân, chẳng hôn, chẳng xức dầu trên đầu. Dĩ nhiên đó chẳng phải là những đòi hỏi bắt buộc khi tiếp khách, nhưng dù sao cách tiếp khách của Simôn cũng nhạt nhẽo hơn so với chị kia.
Câu 47 là một câu quan trọng để hiểu đúng ý của đoạn Tin Mừng này. Câu này trước đây thường được dịch như sau: “Tội của chị ấy tuy nhiều, nhưng đã được tha, vì (hoti) chị đã yêu mến nhiều. Còn ai được tha ít thì yêu mến ít,” Dịch như thế dễ gây hiểu lầm rằng vì yêu nhiều nên chị được tha nhiều. Thật ra phải hiểu ngược lại mới đúng. Chính vì chị được tha nhiều nên chị mới yêu mến biết ơn nhiều. Lòng yêu mến là kết quả, chứ không phải là nguyên nhân của sự tha thứ. Lòng biết ơn đến sau khi nhận ơn. Hiểu như thế sẽ hợp với ý nghĩa của dụ ngôn (cc. 41-42), và hợp với vế sau của câu 47: còn ai được tha ít thì yêu mến ít.
Chẳng rõ ông Simôn có nhận ra mình là ai chưa. Ông đúng là người yêu ít hơn chị phụ nữ tội lỗi kia, vì ông được tha ít hơn, vì ông có ít tội hơn!!! Nhưng có thật ông ít tội hơn người phụ nữ tội lỗi này không? Hay vì tự hào mà ông không thấy cần đến sự tha thứ của Thiên Chúa? Tự hào về đạo đức vẫn là một vật cản khiến người ta khép lại và vô ơn. Người phụ nữ tội lỗi là người yêu hơn (c. 42) và yêu nhiều (c. 47). Tội quá khứ, khi được tha, lại tạo nên một hứng khởi mới để người ta yêu hơn. Những vấp ngã khi được chữa lành lại trở nên một khởi đầu cho cuộc sống mới, can đảm hơn, quảng đại hơn và nồng cháy hơn.
Cuối cùng, Đức Giêsu đã quay lại nói chuyện với người phụ nữ. Ngài khẳng định lại ơn mà chị đã lãnh nhận trước khi chị bước vào phòng tiệc: “Tội của chị đã được tha rồi”, Ngài nhắc cho mọi người biết chuyện đó. Như thế Đức Giêsu không phải chỉ là một ngôn sứ như Simôn nghĩ. Ngài còn lớn hơn một ngôn sứ nữa khi dám tha tội cho chị. Cuối cùng, Đức Giêsu lại ca ngợi lòng tin của chị. Lòng tin thắm đượm tình yêu, hay tình yêu thắm đượm lòng tin. Cả hai quyện vào nhau giúp chị đón lấy ơn cứu độ, ơn bình an: “Lòng tin của chị đã cứu chị. Chị hãy đi bình an” (c. 50).
Chúng ta có thể học được nhiều điều nơi người phụ nữ: lòng tin mãnh liệt vào sự tha thứ, lòng mến táo bạo của sự biết ơn, Chúng ta cũng cảm nghiệm được sức mạnh của ơn tha thứ của Thiên Chúa. Sức mạnh ấy có thể làm mới lại cuộc đời một phụ nữ hư hỏng, và dạy chị biết yêu như yêu lần đầu. Chẳng rõ ông Simôn có học được điều gì từ biến cố này không?
Cha Antôn Nguyễn Cao Siêu S.J.
